Ef svo er, þá ertu ekki ein/n.
Staðan á fasteignamarkaðnum í dag er sögulega erfið fyrir ungt fólk. Byggt á nýjustu gögnum og skýrslum frá opinberum aðilum, þá eru hér fimm stórar ástæður fyrir því:
1. Verð hefur hlaupið frá launum
Hlutfallið milli fasteignaverðs og launa hefur sjaldan verið hærra [5]. Á meðan fasteignir hækkuðu um tæp 12% á síðasta ári [9], stóð kaupmáttur launa nánast í stað [57]. Bilið sem þú þarft að brúa breikkar því stöðugt.
2. Útborgunarkrafan er óraunhæf
Í dag þarftu að greiða að minnsta kosti 20% af kaupverði í útborgun [14]. Fyrir dæmigerða íbúð í Reykjavík, þá þarftu því að spara saman 10-15 milljónir króna. Jafnvel með góð laun, þá tekur það mörg ár.
3. Vaxtaumhverfið er óhagstætt
Vextir á Íslandi eru með þeim hæstu á Vesturlöndum [22]. Þetta þýðir hærri mánaðarlegar greiðslur og minna ráðstöfunarfé. Jafnvel lítil breyting á vöxtum getur haft mikil áhrif á þínar greiðslur.
4. Skortur á framboði
Það er einfaldlega ekki nóg af íbúðum á markaðnum [31]. Þessi skortur ýtir undir verðhækkanir og gerir það enn erfiðara fyrir þig að finna eign sem hentar þínum þörfum og fjárhagsáætlun.
5. Kerfið er ekki hannað fyrir þig
Núverandi kerfi er í raun hannað fyrir þá sem eiga nú þegar [38]. Þeir sem eru á leigumarkaði eða búa heima eiga erfitt með að spara fyrir útborgun, sérstaklega þegar leiguverð og almennt lífskostnaður heldur áfram að hækka.
Hvað er til ráða?
Það er mikilvægt að átta sig á því að þú ert ekki ein/n í þessari stöðu. Tugþúsundir heimila eru föst á milli leigu og kaupa. En það þýðir ekki að þú eigir að gefast upp.
Við hjá Fasteignafélaginu erum að vinna að nýrri leið sem gerir fólki kleift að eignast sitt eigið heimili á sanngjarnari og sjálfbærari hátt.